Х.Тэмүүжин: Зохион байгуулалттай гэмт хэргийг мөрдөх бие даасан албатай болно

Түгээх    
2012-08-29 10:22:37 - Улс төр

temuujinУИХ-ын гишүүн, Хууль зүйн сайд Х.Тэмүүжинтэй ярилцлаа.

-Засгийн газрын ерөн­хий чиг үүргийн то­моохон яамыг та ха­риу­цах боллоо. Салбартаа хамгийн түрүүнд ямар ажлыг хийхээр төлөв­лөж байгаа вэ?

-Хамгийн эхэнд гэж аль нэг шинэчлэлийг нэр­лэж зооход хэцүү байна. Яагаад гэвэл энэ салбарт нэн тэргүүнд хүлээгдэж байгаа асуудлууд зөндөө бий. Үүнээс гадна олон нийтийн хүлээлт маш их байгаа.

Гэхдээ ямар ч байсан яамдынхаа салбар ха­риуц­­сан хүмүүстэй уул­заж ярилцлаа. Тодорхой газруудаар ч орлоо. Өчиг­дөр (өнгөрөгч даваа га­риг) гэхэд цагдаагийн бүх удирдлагуудтай уулз­лаа. Ингэхдээ төсөв, хууль шаардахгүй, тэдний өөрсдийнх нь санаа­чилга, зохион байгуу­лал­таар энэ намартаа багтааж хийх нэг ажил байгааг хэлсэн. Энэ бол цагдаа нарын иргэдтэй дээрэнгүй, зүй бусаар ёс суртахуунгүй харьцдаг байдлыг зог­соох ажил юм. Мэдээж хууль сахиулах үйл ажил­лагаанд төвөг бэрхшээл тулгарна. Гэсэн ч иргэд­тэй хүнлэг харьц. Гэхдээ энэ нь шаардлага битгий тавь, хууль ёсыг завха­руул гэсэн үг огтхон ч биш юм шүү гэдгийг хэлсэн. Тиймээс уг ажлыг мэргэж­лийн ур чадварын өндөр түвшинд хэрхэн зохион байгуулах тухай төлөв­лө­гөөгөө ирэх даваа гаригт танилцуулах үүрэг өгсөн. Энэ ажлыг зохион байгуулснаар иргэдийн дунд "Ма­най цагдаа өөрчлөгдөж байна" гэх ойлголтыг мэд­рүүлэх ёстой юм. Ингэж чадахгүй бол ажлаа өгөөд явж болно гэдэг асуудлыг тавьсан.

Энэ бол зөвхөн эхлэл.

-Тэгвэл дараагийн ажил нь...

-Намрын чуулган эх­лэн­­гүүт хуулийн бай­гуул­лагын шинэчлэлтэй хол­боо­той есөн хуулийн төс­лийг эхний ээлжинд өргөн барихаар бэлтгэж байна. Үүнд Шүүхийн үйл ажиллагааны тухай, Цаг­даагийн албан хаагчийн эрх зүйн байдлын тухай зэрэг хуулиуд багтаж бай­на. Мэдээж, ажлаа сайн хий гэж цагдаагийн албан хаагчдадаа хэлэхийн зэ­рэгцээ тэднийхээ эрх зүйн байдлыг сайж­руу­лах ёс­той. Тиймээс Цаг­даа­гийн албан хаагчийн тухай хуу­лийн төслийг өргөн бари­хаар төлөв­лөөд байгаа юм.

Түүнчлэн яамны ши­нэтгэлийн хүрээнд таван зүйлийг заавал дурдах ёстой. Нэгдүгээрт, бид хууль сахиулах үйл ажил­лагааг шинэ түвшинд гар­гана. Хууль бодитоор хэ­рэг­жинэ гэсэн үг. Ингэ­хийн тулд хууль сахиулах бүх байгууллагуудын үйл ажил­­лагааг стандарт­чил­на. Цагдаа гудамжинд иргэ­нийг зогсоогоод бичиг баримтыг нь шал­гахдаа хүртэл стандарт­тай болно. Энэ стандарт нь хуулиар тодорхойлог­доно.

-Хуулийн тухай хууль батлах тухай мэ­дээлэл байсан. Ямар учиртай юм бэ?

-Энэ бол салбарын шинэчлэлийн хүрээнд хийг­­дэх гурав дахь асуу­дал юм. Өнөөдөр бид хууль зүйн бодлогоо цэгц­лэх цаг болжээ. Хэн дур­тай нь хуулийг өөрийн­хөөрөө тайлбарладаг, бичдэг байд­лаа зогсооё. Ингэ­хийн тулд Хуулийн тухай хуулийг гаргана. Уг хуульд хуулийг тодорхой хэм­жээнд нэг стандар­таар бичдэг байх, хуу­лиу­дыг зорилгоор нь хэн хэн са­наачлах вэ гэдгийг нь то­дорхой заах юм. Хэдий­гээр Үндсэн хуулинд хууль санаачлах эрх гур­ван субъектэд байгаа ч гэсэн зарим тохиолдолд хяз­гаар­лалт тавих ёстой гэсэн санаа. Тухайлбал, УИХ-ын гишүүдийг тат­вар­тай хол­боотой хууль санаачлахыг нь хориг­ло­моор байна. Тэгэхгүй бол ард түмний мөнгийг ма­нах ёстой хү­мүүс маань УИХ-ын гишүүн болчи­хоо­роо татварыг ийм байд­лаар нэмье, той­рог­тоо төдий хэм­жээ­ний мөн­гийг татмаар бай­на гэх мэтээр зулгаадаг бол­чихсон. Энэ байдлаас болоод татвар төлөгч­дийн мөнгийг үрэлгэн зар­гийг хязгаарлан төсвийн са­хилга бат гэдэг зүйл алга болчихоод байгаа юм шүү дээ.

Гурав дахь нь, бид төрийн албыг нийтийн алба болгоно гээд хэл­чихсэн. Төрийн албыг хүнд суртал, авлига, ашиг со­нирхлын зөрчил­гүй­гээр иргэндээ хүрч үйл­чил­дэг, нээлттэй, шударга байлгах чиглэлээр томоохон ши­нэт­гэлийг хийх цаг бол­жээ. Тийм учраас ний­тийн за­хиргааны үйл ажил­лагааг зохицуулдаг процессын ерөнхий хуу­лийг гаргаж, иргэдэд үйл­чилгээ үзүүлж байгаа тө­рийн бүх албан хаагчийн үйл ажиллагааг тодорхой стандартад оруу­лахаар төлөвлөөд байна. Иргэн орж ирээд хэн нэгэн дар­гыг царайч­лахгүйгээр, энэ албан хаагч надад ингэж үйлчлэх хуультай, ингэж үйлч­лэх­гүй бол би ийм шаардлага тавина, шаардлага бие­лүү­лэхгүй бол асуудлыг зохих га­зарт тавьж, ха­риуц­лага тооцуулна гэдгээ мэддэг болно. Тө­рийн ал­бан хаагчийн ажилд иргэд сайн, муу ямар нэгэн байд­лаар үнэл­гээ өгснөөр түү­ний ажлын байрны тогт­вор­той байдал, цалин хан­гамж шийдэгддэг болно. Ингэснээр мэргэшсэн тө­рийн үйлчилгээ бий бо­ло­хоос гадна, хариуцлагын тогтолцоо бүрдэнэ.

-Тэгвэл дөрөв дэх шинэчлэл нь юу байх вэ?

-Мэргэжлийн өөрөө удирдах ёсны тогтолцоог дэмжих бодлогоор хэрэг­жүүлэхгүй бол болохгүй нь. Өнөөдөр нийгэмд хам­гийн хариуцлагагүй хүмүүс хэн бэ гээд хара­хаар хуульчид өөрсдөө бол­чихсон байна. Шүүх ху­ралдаандаа ирээгүйн ул­маас иргэд хохирдог, эсвэл шүүхээр зөвхөн мөнгөтэй, танил талтай хүн асуудлаа шийдүүл­дэг гэх ойлголт бий бол­чихжээ. Энэ нь эцсийн дүндээ хуульч гэдэг мэр­гэжилтнүүд хэр зэрэг шу­дарга, хариуцлагатай бай­­на, олон нийтэд ямар хэмжээнд үнэлэгдэж бай­на вэ гэдэг асуудал юм. Тиймээс бид үүнийг бод­логын хэмжээнд ший­дэхээс өөр аргагүй болж байна.

Шийдэх ёстой сүүл­чийн асуудал бол бид бусад яамдын бодлогод хүссэн хүсээгүй ч орол­цоно. Сая Байгаль орчин, ногоон хөгжлийн болон Эдийн засгийн гэсэн хоёр яам шинээр байгуу­лагд­сан. Энэ яамд ерөнхий бодлого буюу эдийн зас­гаа яаж эрүүл болгох, сан­хүүгийн тогтолцоо ямар байх, иргэдээ баялаг бү­тээ­хэд аль талын тус­лал­цаа үзүүлэх вэ гэх мэт асуудлаа төлөвлөнө. Ха­рин манай яам энэ бүгдэд саад болоод байгаа авлига, ашиг сонирхлын зөрчил, хүнд сурталтай хэрхэн тэмцэх, зохион байгуулалттай гэмт хэр­гүү­дийг мөрдөн шалгах та­лаар ямар арга хэмжээ авах вэ гэдгээ төлөвлөх юм. Тиймээс ч зохион бай­гуулалттай гэмт хэ­рэгтэй тэмцэх Мөрдөх албыг үүс­гэ­хээр төлөв­лөөд бай­на. Түүнчлэн цагдаагийн бүтэц зохион байгуу­лал­таа шинэчилж, хэрэг шал­гадаг тог­тол­цоогоо сайж­руулах, но­толдог онол аргазүйгээ өөрчлөх зэрэг маш олон ажлыг хийнэ. Тэгэхгүй бол авлигачдыг хармааны хулгайчдыг ялла­даг ар­гаар яллаж ча­дахгүй нь тодорхой шүү дээ.

-Ерөнхийлөгчөөс өр­гөн барьсан шүүхийн ту­хай багц хуулийг тү­рүү­чийн УИХ баталсан. Гэвч хэрэгжих хугацааг нь хоёр жилийн дараа бай­хаар тусгасан. Энэ нь тухайн үед салбарын сайд нь өөр намын бод­логотой байсантай хол­боотой юу?

-Эдгээр хуулийн хэд хэдэн зүйлийг дахин янз­лах ёстой. Өмнө нь сал­барын удирдлагын улс төрийн үзэл бодол, намын харьяалал, ши­нэт­­гэлийг харж байгаа хараанаасаа шалт­гаа­лаад таарч тохи­рохгүй зүйлүүд байсан. Тиймээс ч анхны төсөл хэрэгжих хугацаа гэх мэт нэлээд өөрчлөлт орж байж бат­лагдсан.

Харин одоо нэгэнт Зас­гийн газарт шүүх эрх мэд­лийг шинэчлэх улс төрийн хүсэл эрмэлзлэл бий бол­чихлоо. Ингэж Засгийн газар тэр дундаа Хууль зүйн яам АН-ын мөрийн хөтөлбөр, бодло­гыг хэрэг­жүүлэх боломж­той болсон учир Ерөн­хийлөгчөөс са­наачилсан шүүх эрх мэд­лийн шинэт­гэлүүдийг Зас­гийн газар өөр дээрээ авна. Ингэх­дээ багц хуу­лиудад ту­хайн үед гээгдсэн санаа­нуудыг нэмж оруу­лан, хэрэгжих хугацааг нааш нь татна. Энэ мэтээр Ерөн­хийлөгчийн санаа­чил­сан хуулиудыг сайж­руулах, хэрэгжилтийг хан­гах, үр дүнг нь үнэлэх, цаасан дээр байгаа хуу­лийн хэрэгжилтийг харуу­лах нь Хууль зүйн яамны дийлэнх ажил болон хувирч байна.

-Одоо тэгэхээр Шүү­хийн тухай багц хууль бараг маргаашнаас эх­лээд хэрэгжиж эхэлнэ гэсэн үг үү?

-Өнөөдөр ажлаа дөн­гөж аваад бүтэц зохион байгуулалтын асуудлаа ярьж байна. Нөгөө талаас төсөвт зардал нь суу­гаагүй гэх мэт шалт­гаа­наас үүдэн яг мар­гааш­наас эхлэн хэрэгжиж эхэлнэ гэж хэлж чадахгүй. Гэхдээ бид хууль эрхзүйн орчноо сайж­руулж, ядаж 2013 оны нэгдүгээр са­раас хэрэгжих болом­жуудыг нээх ёстой. Ингэж байж шүүх, хуулийн бай­гууллагын шинэчлэл то­дорхой хэмжээнд эхлэ­лээ тавина. Тухайлбал, сая тохиолдсон, өмгөөлөгч ирээгүй гэх шалтгаанаар шүүх хурал тасалддаг бай­дал алга болно. Гэтэл энэ хуулийг 2014 он гээд хойш нь татчихаар тэр болтол нэг ч шүүх хурал хийхгүй байх боломж бий болж байгаа юм. Тиймээс үүнийг хэрхэн ойртуулж болох вэ, аль хэсгийг 2013 оноос, алиныг нь 2014 оноос хэрэгжүүлэх вэ гэх мэт зааг ялгааг нь зөв гаргаад цаашид хэрэгжүүлэх тухай ярьж байгаа юм.

-Шинэчлэлийг хийх­дээ хуулийн бай­гуул­лагын удирдлага, мэр­гэжилтнүүдийн дунд тодорхой өөрч­лөл­түү­дийг хийх үү?

-Шинэ орчин, шинэт­гэлийг эрмэлзэж, зөв ханд­лага руу бусдыг ман­лайлж байгаа хүмүүсийг дээш нь татаж, олон ний­тэд ха­руулна. Өөрөөр хэлбэл, уг зөв ман­лайл­лаар бүтэц өөрчлөгдөнө. Тэгэхгүйгээр буруу ман­лайлал буюу авлига ав­даг, эрх мэдлээ ашиг­ла­даг, дотоод зохион байгуулалтыг хийхдээ бү­дүүлэг ааш авир гар­гадаг гэх мэт буруу хүмүүс бай­саар байвал араас нь гарч байгаа хүмүүс яг тийм байдалтай болж систе­мээрээ буруу ханд­ла­гатай болно. Тэгэхээр буруу ман­лайлалтай хү­мүүстэй ха­риуцлага тооц­но, зөв ман­лайлж байгаа хүмүүсийг дээш нь гаргах зарчмыг баримтална. Цаг­даа, хи­лийн цэрэг гэх мэт олон байгууллага бай­на. Болж өгвөл гад­наас хэн нэгэн шинэ хүн авалгүйгээр ши­нэчлэ­лийн асуудлыг шийднэ.

-Сүүлийн үед зохион байгуулалттай гэмт хэ­рэг олноор гарах бол­сон. Тиймээс үүнд ямар арга хэмжээ авах вэ?

-Бид далд зохион бай­гуулалтад байгаа хэр­гийг илрүүлэх талаар ан­хаарч ажиллах ёстой. Тиймээс ч Мөрдөх албаны тухай хуу­лийг батлуулахаар ажил­лаж байна.  Хууль батлагд­са­наар Монголд анх удаа зохион байгуулалттай, далд үйлдэгддэг, улс дам­насан гэмт хэргийг мөрд­дөг шинэ алба үүсэх юм. Ингэх­дээ шинжлэх ухаа­ны шинэ техник техно­логи, шинэ аргачлалыг ашиг­ладаг нэлээд хүчир­хэг алба байх юм. Цаг­даагийн байгууллагын одоогийн бүтэц нь иргэ­дийн өргөдөл, гомдлын дагуу хулгай, дээ­рэм гэх мэт хэргүүдийг л мөр­дөхөд зориулагдсан зо­хион байгуулалттай. Гэ­тэл өнөөдөр шинэ төр­лийн гэмт хэргүүд нь далд байдалд өндөр эрх мэд­лийн хүрээнд, маш их хэм­жээний мөнгө эргэл­дүүлж, хил хязгааргүйгээр тэлж байна. Хулгай, дээрэм зэргийг гарсных нь дараа мөрдөж илрүүлдэг. Харин далд үйлдэгддэг хэргүү­дийн хувьд урьдчилан сэр­гий­лэх хэрэгтэй болдог. Энэ мэт маш онцлогтой учир бид шинэ арга барил, шинэ түвшин, шинэ эрхзүйн бодлогоор энэ төрлийн гэмт хэрэгтэй тэм­цэхээс өөр аргагүй болж байна.

-Энэ алба нь цаг­даа­гийн байгууллагын харь­яанд байх уу?

-Энэ бол цагдаагийн харьяа байгууллага биш. Одоо цагдаагийн харьяа гэдгийг өөр байдлаас ха­рах хэрэгтэй болж байна. Цагдаа гэдгийг чиг үүр­гийнх нь хувьд хоёр ху­вааж байгаа. Хэв журам сахиу­лах, өргөдөл гомд­лоос үүдэлтэй мөрдөн шалгах үйл ажиллагаа явуулах ажлыг цагдаа­гийн бай­гуул­лага ха­риуц­на. Харин мөрдөх алба нь Хууль зүйн яамны харьяа, Засгийн газрын хэрэгжүүлэгч агент­лаг хэлбэрээр ажиллах юм.

-Энэ алба С.Зори­гийн хэрэг гэх мэт удаан хуга­цаанд илрээгүй хэр­гүүд дээр ажиллана гэсэн үг үү?

-Тэгнэ.

-Улс дамнасан нууц хэргүүдийг мөрдөх бо­лохоор өндөр хүчин ча­дал бүхий лаборатори, өндөр чадвар бүхий мэр­гэжилтнүүд хэрэг­тэй. Энэ нь салбарын хэм­жээнд нэлээд их хэм­жээний хөрөнгө шаард­ла­гатай болно гэсэн үг үү? 

-Бид өнгөрсөн 20 жил шударга ёс, аюулгүйн тог­тол­цоо, иргэдийн эрх чө­лөөг хамгаалдаг систем рүү огт хөрөнгө оруулалт хийгээгүй. Харин юунд хөрөнгө оруулалт хийсэн бол. Эргээд харъя л даа, ямаа руу, төрийн албан хаагчийн тансаглал, шаард­­лагатай, шаардла­га­гүй төрийн бү­тэц, халам­жийн маш үрэл­гэн тогтол­цоо руу хэтэрхий их мөнгө хаясан. Уг нь бидэнд мөнгө бай­сан уу гэвэл байсан. Ялан­гуяа сүүлийн 10 жилд. Гэтэл хуулийн бай­гууллагыг хар л даа. Бай­шин сав, ажиллаж бай­гаа хүмүүс, тэдний хэ­рэг­лэж байгаа тоног төхөө­рөм­жийг нь хар л даа. Ямар өрөвдөлтэй байна вэ. Үүнээс бид Монгол улсын аюулгүй байдал, иргэдийн эрх чөлөө, хөг­жил дэвшил, шударга ёс­ны тулгуур бол­сон сал­бар­таа урт хуга­цаанд хөрөнгө оруулалт хийгээ­гүй гэдэг нь хараг­даж бай­на.

Зөвхөн дөрвөн жилийн хуга­цаанд улс төрийн ашиг хонжоо олж, дахин эрх мэдэл олж авах зүйл­дээ л хөрөнгө оруулалт хий­сэн. Энэ нь элс рүү улс хийсэн мэт алга болсон. Тиймээс бид энэ удаа эр зориг гаргах ёстой. Төс­вийнхөө тодорхой хэм­жээ­ний мөнгийг хууль сахиу­лах байгууллагын том ши­нэт­гэл рүү хийх ёстой байна.

-Мөрдөх алба хэзээ бай­гуу­лагдах вэ?

-Хуулиа намрын чуул­ган эхлэн­гүүт өргөн ба­рина. Улмаар УИХ-аар баталсаны дараа хуулийг хэрэг­жүүлэх бэлтгэл ажлыг хангахтай холбоотой зо­хион байгуулалтын ажлуу­дыг хийнэ. Ер нь 2013 оны зургадугаар сард бай­гуу­лагдчих болов уу. Үүний дараа чадавхи­жуу­лах гэх мэт олон асуудлыг ший­дээд ирэхээр хэвийн үйл ажил­ла­гаа нь 2014 оноос жигдрэх байх гэсэн төсөө­лөлтэй байна.

-МАХН-ын дарга Н.Энхбаярыг суллахыг шаардсан хөдөлгөө­нийг тус намын гишүүд бай­гууллаа. Ер нь уг хэргийн талаар салбарын сайд та ямар бо­дол­той байгаа вэ?

-Би гурван зарчмыг тууштай баримтална. Энэ Засгийн газар авлигатай хатуу тэмцэнэ. Тийм уч­раас авлигын хэргээр шал­гагдаж байгаа эсвэл энэ хэргээр шүүхэд асуудлаа шийдүүлж байгаа хүмүү­сийн хувьд Хууль зүйн сайдын хувьд ямар ч өм­гөөлсөн, хам­гаалсан үг хэлэхгүй. Хууль тог­тоом­жид хэрхэн заасан түүгээ­рээ л шийдэгдэх ёстой. Бид шударга ёсыг тогтооё гэж байгаа бол хуулиа дээдлэх ёстой. Хуулийн дагуу асуудлаа шийдүүлж сурах ёстой. Хэрэв шүүх, хуулийн байгуул­лага үнэхээр асуу­далтай, шүүн таслах үйл ажиллагаа бэрхшээлтэй байгаад энэ нь шударга гэж хэ­лэхэд хүндрэлтэй байвал үүнийг харин хуулиа шинэчлэх замаар шийдэх учиртай. Гэхдээ хуулийн шинэтгэл нэг хүнд зориулагдахгүй. Хуулийн шинэтгэл нь нийтлэг эрх ашигт зориулагддаг байх ёстой. 

Манай шүүх, хууль, цагдаагийн байгууллага хүний эрхийг хөнддөг асуу­дал бий. Үүнийг нуухгүй. Засах ёстой. Гэхдээ хүний эрх нэрийн дор хуулийн хариуцлагаас мултарч бо­лохгүй. Тиймээс үүнд ба­лансаа барих ёстой юм.

Иймд Н.Энхбаяр гэдэг хүний хувьд улс төрийн арга хэрэгслээс илүүтэй­гээр хууль шүүхийн хү­рээнд асуудлаа шийдэх ёстой.

-Та долдугаар сарын 1-ний гэх хэргийн талаар эхнээс нь ярьж, хөөцөлдөж байсан. Тодорхой хэм­жээний нотлох ба­рим­тууд танд бий гэдэг. Тиймээс үүнийг үндэслэн албан тушаалтнуудад ха­риуц­лага тоо­цох асуудлыг эхлүүлэх үү?  

-Мэдээж, цагдаагийн байгуул­лагын удирд­ла­гууд­тай холбоотой асууд­лыг цэгцлээд ирэхээр до­тоод хяналт, шалгалт бо­лон дахин ийм алдаа гар­гахгүй байх талаар олон асуудал шийдэгдэнэ. Ер нь бол би долдугаар сарын 1-ний гэх хэргийн араас явахдаа хэн нэгнийг бу­руут­гахаас илүүтэйгээр дахин ийм хэрэг гаргахгүйн тулд ямар шинэчлэл хийх ёстой вэ гэдгийг байнга сануулж байсан. Үүнийгээ үргэлжлүүлэн хийнэ.

Хариуцлага тооцохын тухайд тухайн үед байсан албан тушаалт­нуудтай асуудлыг ярина. Гэвч энэ нь заавал шоронд суул­гана гэсэн үг биш. Гэхдээ ямар ч байсан "Уучлаарай та цагдаагийн байгуул­ла­гаас холдсон нь дээр" гэдэг зарчмаа мөрдүүлнэ.

Т.ГЭРЭЛМАА



Энэ МЭДЭЭ танд таалагдаж байвал Like хийгээрэй. Танд баярлалаа.
Манай САЙТ танд таалагдаж байвал Like хийгээрэй. Танд баярлалаа.
Сэтгэгдэлүүд
Нийт 37

zalilan (124.158.*.*)
2012-08-31 11:23:10
zalilangiin hereg manai ulsad mash ih gazar abcan getel ys yman deeree zalilan hiisen hyniig shyyhhuuliin baiguullagad hatuu hyyli hargahgyi bol saihan setgeleeree hohirood zalilchihcan hyn zygeed l ywaad baidag iim huulitai baij boloh uu. 2 chihiig ni awah uu geed l moron deer ni algadaad ybuulaad bna shuuhiin shiidwer bielyyleh gazar ogoh hyn ni bish hohirchihood awah hyn ni ih bna. getel shiidwer gyitsetgegch nar ni shiidej ogohgyi awah yumgyi yah sh argagyi geed baij baidag iimees iim ilt hergiin huuliig changatdaj ogohiig saidad huuliin zaaltiig gargana gedegt itgej bna

zochin (109.107.*.*)
2012-08-31 06:37:16
enhbayar yahaaraa helmegddeg bilee, enhbayariin ard tumneesee hulgailsan heden say millard dollar, ochnoon olnoor toologdoh baishin barilgiig yu gej heleh geed baina

Зочин (87.146.*.*)
2012-08-31 00:43:23
Uls torch nertei luivarchid oorsdiigoo barij ogoh huuli gargana gej hudlaa bultreed hereggui. Zohion baiguulattai hergiig mongold zuvhon erh tushaaltanhuud l hiideg. Tom shijee ny Zorigiin hereg.

halzan (202.126.*.*)
2012-08-30 08:27:28
7сарын 1 ний талаар олигтойхон шийдмээр юмаа нэг л бүрхэг балархай юм яриад байх юм уул нь та хамгийн их энэ талаар ярьж рейтингээ өсгөж аваа биз дээ өөрийг чинь энэ ажлыг авахад уул нь баярлаж бсан юмсан их юм горьдолтгүй бараг дундаа орох маягийн юм ярих гээд бна уу даа хуулийг хууль болгож хэрэгжүүлдэг их бага гэлгүй адил тэгш үйлчилдэг л болгомоор юм чи чадахуу хужаа нарыг багасагмаар юм чи чадахуу

teneg (88.231.*.*)
2012-08-30 03:17:37
hun alsan tsagdaag yallahgui zugeer l ajlaas ni gargana ch geh shig muu lalar chini yu yariad bna aa

зочин (93.219.*.*)
2012-08-29 23:18:31
Тэмүүжин та шинэ ажил эхлүүлэх гэж байна. маш их эсэргүүцэлтэй туланадаа. наад аваилагагч нар чинь сул орж ирж байгаа мөнгөнөөсөө тийм амар салахгүйн тулд өөрийг чинь янз бүрээр дарамтлаж сонингийн бай болгож элдэв жагсаал гэх тэнэг юмаа хийгээд салахгүй байхшүү. Болгошомжтой тэвчээртэй шантралгүй ажиллаарай, ард түмэн ард чинь зогсож байгаашүү.

oyu (78.45.*.*)
2012-08-29 21:30:47
AN garch ireed mash shuurhai onovchtoi arga hemjeenuud avch ehelj bna ene saidiin yarij bgaa ch gesen zuv asuudluud hundsun bna ene ercheeree sain ajillasaasai gej husie.Ene zasgiin gazar hamgiin gol ni togtvortoi baij zorison zorilgodoo hureesei gej husch bna.MAN bolon busad shunaltai novshnuud unagaah geed l uzej tarna shuu deee.Hoorondoo ev negdeltei bj zorison hergee buteegeerei gej husie.

ㅁ (222.118.*.*)
2012-08-29 21:04:02
temuujin chi mult userch bnaa udahgui zasgiin gazar ogtsorno shu de balai hudal yum yarij hubiin toglolt hiij uls toriin onoo abahaa boli

zochin (182.160.*.*)
2012-08-29 19:49:29
Nuguu ATG,TSEG,TEG enter yu chini yu ch hiij chadahgui bgaa yum bol taraaval taarna

Зочин (220.255.*.*)
2012-08-29 17:15:25
ajild chin mjilt husie yarisan buhen bieleh boltugai mash ih demjij bgaa shuu

solongo (180.228.*.*)
2012-08-29 16:54:53
Helj yarij bgaa ahigee dorivtoi yum l hiigeesee... zugeer yariad l bval barag Nyamdorj ni deer adilhan l hudlaa yardag

Зочин (202.55.*.*)
2012-08-29 16:26:11
Amjilt husie. Shadraga Temuujing mash iheer demjij bna. Uuniig chi l hiij chadna.

зочин (202.55.*.*)
2012-08-29 16:14:40
Албатай болоод яадийн, АН- ынхны хийсэн хэргийг чи яаж ч чадахгүй дараад л өнгөрөөнө ш дээ,яагаад гэвэл чи энэ намаас хоолоо олж долоож байгаа юмчинь,чи мөн шударга байж харагдана даа.

иргэн (124.158.*.*)
2012-08-29 15:21:01
амжилт хүсье.Муу санаатнуудаас болгоомжтой сонор сэрэмжтэй ажиллаарай.Дэмжиж байна.

baagii (202.131.*.*)
2012-08-29 14:45:42
цагдаагийн удирдлагыыг бараг удам дамжин хашиж байна шүү дээ аав нь хүүдээ яаж мөнгө саахыг зааж өвөө нь ач зээдээ зааж байна шүү дээ та нар судлаад үзээрэй хэдэн хурандаа нарын хүүхдүүд ач зээ нар бүгд цагдаагаар дамжиж аав өвөөгийхаа ажлын авдаг болсон шүү дээ сайд аа анхаараарай

Зочин (202.179.*.*)
2012-08-29 14:44:19
Тэгэхээр Эрүүгийн цагдаа, мөрдөн байцаах алба яах болж байна а цагдаадаа байхуу

OK (78.251.*.*)
2012-08-29 14:31:33
UNSHIJ YZLEE SAIN YARIJ BNA.ODOO AMIDRAL DEER L HIIGEEREI!MONGOLD DUTAGDAJ BSAN OLON ASUUDAL HONDSON BNA.ZORIGTOI HIIH HEREGTEI.HAMT OLONDOO ULGER JISHEE HUNIIG L DARGA BOLGOMOOR BGAAM DAA!!BIDNII 1 MUUHAI ASUUDAL BGAA!!JISHEEN JIP ACSENT MORGOLDHOD 2UULAA TANILRUUGAA YARINA TEGEED JIPTEIGIIN TAL DIILDEG!!!ODOO 2UULAA UTSAAR YARIHAD NAIZUUD N OROLTSDOGGUI BOLOGMOOR BNA!!!ZOWHON HUULIIN DAGUU SHIIDDEG BOL TER ARDCHILAL!!MON OLNII TANIL BOLSON BOH CH YUMUU OD CH YUMUU HEN CH BSAN HEREG HIIWEL YALAA AWAH HEREGTEI!!!MON URD N ARD TUMNIIG HOHIROOSON BANK DAMFUURUULJ HEREGSEHGUI BOLSON HEREGIIG SUURIAR N SHALGA SHUUGCHTEIN HAMT!!

зочин (182.160.*.*)
2012-08-29 14:13:18
Энхбаярын хувьд бол түүнийг өрсөлдөгчид нь улс төрийн зорилгоор хэлмэгдүүлсэн нь тодорхой харагдаж байна Хууль зүйн талаасаа бол Энхбаярын гэх хэрэг нотлогдохгүй байгаа нь ТВ-ээр харагдсан өмгөөлөгчид нь ч хэлж байна Нэгэнт улс төрийн хэлмэгдүүлэлт учраас Энхбаярын асуудлыг хууль эрх зүйн талаас гадна улс төрийн талаас нь харж хэлэлцэх нь зөв

зочин (182.160.*.*)
2012-08-29 14:09:53
Саяхан Монголд ирсэн америкийн 3 эрдэмтэн авилгын тухай ярихдаа нэг зүйлийг онцолсон Юу вэ гэвэл political corruption буюу улс төрийн авилгал гэдэгт анхаарлаа хандуулах хэрэгтэй Гэсэн Энэ дүгнэлт Монголыг их онож хэлсэн Юу вэ гэвэл улс төрийн намууд бараг бүлэглэн авилгыг цэцэглүүлж байна гэсэн үг Мөнгөөр албан тушаал өгч байна Мөнгөөр УИХ-д нэр дэвшигчдийг сонгуулж байна Тийм учраас авилгын эсрэг хуулийн аргаар бас эдийн засаг улс төрийн аргаар тэмцэх учиртай Тэмүүжин авилгын асуудалд хандахдаа намчирхах үзэл гаргаж АН-ын хүмүүсийг тойрч зөвхөн бусад намынхныг яривал төлөвлөсөн шинэчлэл нь бүтэхгүй харин ч бүр АН-ын нэр хүндийг шавартай хутгана гэсэн үг

LUCK.MAN (180.235.*.*)
2012-08-29 13:11:07
Цагдаад хурандаа болоод дарга болчих юм бол мөнгөтэй болж болдог гэдэг хууль үйлчлээд удаж байна шүү. Эдгээр этгээдүүдийг бүгдийг нь сольж байж цагдаа эрүүлжиж нэр хүнд нь өсөх болно гэж бодож байна даа.

LUCK.MAN (180.235.*.*)
2012-08-29 13:07:41
Цагдаагийн газар хэлтсийн дарга нарыг бүгдийг нь сольж байж цагдаа ариусах байх да. Тэдгээр нөхдүүд чинь бүгд өөрсдийгөө Хаан гээд ойлгочихсон ..... Хүнийг хүн гэж тоож хардаггүй амьтад болоод төлөвшчихсөн нөхөд шүү.

OS (202.70.*.*)
2012-08-29 13:03:50
Амжилт хүсье. Айдасгүй, шудрага нийгмийн төлөө урагшаа.

shuumjlegch (202.170.*.*)
2012-08-29 12:53:56
temuujin guaig gart barigdaj nudend uzegdeh oligtoi ym hiine gedegt ergelzj l bnshuu naadah chin yrihaas tsaashgui ym bnleeshd magtaad baigaa nohduuded helehed hehe tgd shinehen saiddaa helehed ci huuliig medej bolno sain hereldej chadna daanch saidiin buirgui hun shuu dee

хуулийн цоорхой (182.160.*.*)
2012-08-29 12:52:17
лицензийн наймааг маш хурдан зогсоох хэрэгтэй ялангуяа 100хувийн хөрөнгө оруулалттай гадаадын компаниудын наймаа энэ наймаанаас маш их ашиг олдог боловч манай улсад ашиг битгий хэл татвар ч төлөгддөггүй компаний хөрөнгө оруулагч солигдоход л хэдэн арван сая долларын наймаа явагддаг үүнийг татварынхан битгий хэл гхо-ын газрынхан ч анзаардаггүй манай хуулийн цоорхойг их ашиглах юм даа хэзээ нэг хуулиараа газар нутгаа хамгаалж сурна даа

зочин (124.158.*.*)
2012-08-29 12:43:53
мөнгөтэй хурандаа нарыг хамгийн түрүүнд зайлуулаж байж л таны ажил урагшаа явна шүү.Энэ цагдаа нарыг жаахан боловсон 21 зууны хүмүүс шиг соёлтой хуулиа мэддэг болгох хэрэгтэй байна даа зарим цагдаа офецэрүүд мөн ч хэцүү шүү дээ ар түмэн ил байгаа асуудал шүү дээ.Сайдаа зоригтой өөрчлөлт хийж байж л таны ажил амжилтанд хүрнэ.Цагдаад байгаа идээ бээрийг гэртэй хамт шахаж хая.Таны ажилд амжилт хүсье

ijk (203.91.*.*)
2012-08-29 12:06:17
tsagdaagin gazar heltsiin darga naraa xolij solihgui bol bolohgui bna

irgen (202.131.*.*)
2012-08-29 11:54:56
caashdiin sain saikhan ayulgui amidralaa mongol tumen chin daatgaj bna Hicheel zutgelee ajil bolgooroi .

Bi (70.201.*.*)
2012-08-29 11:51:07
Odoohondoo OD BAINA.Udahgui 4 jiliin daraa SUD BOLNO DOO

Зочин (122.201.*.*)
2012-08-29 11:32:16
tANIIG DEMJDEG SHYY TA BOL YANMAR CH BAISAN ZOV UM YARIDAG HYN ODOO HIIH L YLDLEE DEEE

Ta shudraga hun munuu (202.61.*.*)
2012-08-29 11:19:22
Ta uneheer shudraga esehiig Enkbayar erunhiilugch asnii hergiig yaj shiidehiig hariyldaa. Mongoliin ard tumen avilga avsan bolood l huuli hynaltiin baiguullaga barij bga baikh gej bodoj baital shuuh hurliig zuragtaar uzeed helmegduulj bna gej bodoj bgaa. Uuniig gerchilj bgaa yum shig AN MAXN-tai ZG baiguulah geree baiguulahdaa ernhiilugchiin songuulid AN-iin ner devshigch buyu Elbegdorjiig demj gedeg shaardlaga tavisan bna. Orond ni Enkhbayriig shorond suulgahgui gesen sanaa yum bsihuu

Зочин (202.131.*.*)
2012-08-29 11:11:32
Залуучууд бид нар таных их дэмжиж байгаа шүү. үнэхээр ийм хүмүүс байгаа цагт бид нар танд тус нэмэр болохын тулд хамгийн сайн боловсролыг эзэмшиж тантай хамт шудрага нийгмийн төлөө зүтгэхэд бэлэн байна

Од (182.160.*.*)
2012-08-29 11:08:13
ажилд чинь амжилт хүсье

Од (182.160.*.*)
2012-08-29 11:07:45
надтай холбогдохыг хүсвэл 96366190 миний утас

үргэлжлэл Од (182.160.*.*)
2012-08-29 11:06:54
Тийм болохоор Тэмүүжин та эдгээр тооны их багын учрыг олж, Нямдоржийн авилгатангуудыг өршөөдөг, ардын хүүхдийг шоронжуулдаг Эрүүгийн хуулийг өөрчилж, жинхэнэ Өршөөлийн хуулийг гаргана гэдэгт найдаж байна.

Зочин (203.160.*.*)
2012-08-29 11:06:46
amjilt huseye!

Од (182.160.*.*)
2012-08-29 11:04:05
Хууль зүйн сайд асан Нямдорж 20 жил 10 жил хоёрын их багыг мэддэггүй.2008 онд 20 жилтэй хүн амины хэрэгтэй ялтнаас 5 жил хассан.10 жилтнээс хасаагүй.Мөнгөний хэрэгтнүүд болон бусдаас юу ч хасаагүй.Тэгэхээр хэн нэгэнд зориулсан дүрэм гаргасан.Хуулиас дээгүүр дүрэм шүү, тогтоол, тушаал ч байж магадгүй. Сүүлийн лав 2 Өршөөлийн хууль /2006, 2009 оны/ тэрбумаар идсэн 150 гэсэн зүйл ангитангуудаас 3 жил хассан, харин саяаар нь иддэг 148 тангуудаас 1 ч жил өршөөгөөгүй.Яг одоо үүний нэг тод жишээ нь экс ерөнхийлөгч Энхбаяр өршөөлийн хуульд хамрагдаж 3 жил хасуулж байгаа явдал.Харин 148-тай саятангууд, шорондоо ялаа эдэлсээр.Тэгэхээр тэрбум сая хоёрын аль их вэ.Сая нь их үү. Тэгэхээр эсвэл Нямдорж тоо мэддэггүй, эсвэл би тоо мэддэггүй, эсвэл 2+2=4 биш 5 болжээ.

mongol (182.160.*.*)
2012-08-29 10:59:09
GOOD LUCK.MAN

Сэтгэгдэл бичих

АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд Medee.MN хариуцлага хүлээхгүй болно. Манай сайт ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү.

Таны нэр:


Таны сэтгэгдэл:


Шинэ мэдээ
2014-12-22 18:09:32 - Эдийн засаг
Иргэд Оюутолгойн ашигт итгэхгүй байна гэв
2014-12-22 17:58:44 - Гадаад
Хятадад мөрийтэй тоглосон хүмүүсийг баривчилжээ
2014-12-22 17:14:24 - Нийслэл
Налайх дүүргийн Засаг дарга Х.Болдбаатар тамгаа аваад зугтжээ
2014-12-22 17:03:11 - Хууль
Төрийн алба хаагчдын мөнгө хүүлэх арга буюу банкны хүүгээр баяжигсад
2014-12-22 16:47:22 - Энтертайнмент
TIME's сэтгүүл энэ жилийн шилдэг 100 гэрэл зургийг нэрлэлээ
2014-12-22 16:39:07 - Нийслэл
Нэгдүгээр сарын 2-нд бүх нийтээр амарна
2014-12-22 16:28:40 - Улс төр
"Төрийн мэдээлэл" эмхэтгэлийн 2014 оны 48 дахь дугаарын тойм
2014-12-22 16:08:21 - Улс төр
АН-ын бүлэг 18.00 цагт хуралдана
2014-12-22 15:25:53 - Боловсрол
Баянзүрх, Налайх дүүргийн сургуулиуд хүүхдийн автобустай боллоо
2014-12-22 15:03:50 - Хууль
Хууль зүйн сайд Д.Дорлигжав АТГ-т хандаж өргөдөл гаргажээ
2014-12-22 14:56:32 - Байгаль Орчин
Х.Пүрэвдагва Антарктид дахь судалгааны ажлаа эхлүүлжээ
2014-12-22 14:52:41 - Спорт
Т.Санчир Шилдгийн шилдэгээр шалгарчээ
2014-12-22 14:31:01 - Хууль
Г.Алтанхүүд холбогдох хэргийг он дамжин хэлэлцэхээр болов
2014-12-22 13:52:22 - Улс төр
“Шударга ёс” эвслийнхэн гишүүдийг шинэ жилд орохгүй байхыг уриалав
2014-12-22 13:47:03 - Нийслэл
Ерөнхийлөгчийн нэрэмжит тэтгэлгийг 15 оюутан хүртлээ
2014-12-22 13:33:04 - Улс төр
Р.Эрдэнэбүрэнгээс болж АН, МАН зөвшилцлөөсөө ухарсан уу
2014-12-22 13:26:10 - Эрүүл мэнд
Ханиад багастал эмнэлгүүд уртасгасан цагаар ажиллана
2014-12-22 12:58:11 - Хууль
Утсаар иргэдийг залилсан А.Болдод 3.4 жилийн ял оноов
2014-12-22 12:42:34 - Улс төр
Х.Болорчулуун: Улсын эрх ашгийг орхигдуулж болохгүй
2014-12-22 12:33:45 - Орон нутаг
Мөсөн хотхон байгуулж, төсвийн мөнгө үрэхгүй гэж шийджээ
2014-12-22 12:29:29 - Технологи
“ДЦС-4”-ийн өртгөтгөлийг ашиглалтад орууллаа
2014-12-22 12:28:15 - Эдийн засаг
Ирэх онд ам.долларын ханш өсөхгүй
2014-12-22 12:15:36 - Гадаад
Москва шинэ хоригуудад хариу барих болно гэжээ
2014-12-22 12:14:52 - Улс төр
О.Магнай: У.Хүрэлсүх бид хоёрын зарчим, үнэт зүйл таарахгүй учраас ажлаа өглөө
2014-12-22 12:11:31 - Улс төр
Хүүхэд, эхчүүдийн мөнгийг хасахыг дэмжихгүй гэв
2014-12-22 11:56:44 - Гадаад
Олон улсын гэрэл зургийн наадам үргэлжилж байна
2014-12-22 11:42:23 - Эдийн засаг
Иргэд эдийн засаг сайжирна гэсэн хүлээлттэй байна
2014-12-22 11:41:57 - Улс төр
Бонд худалдан авахад зарцуулах хөрөнгийн дээд хэмжээг 200 сая төгрөгөөр баталжээ
2014-12-22 11:34:00 - Хууль
Г.Алтанхүүд холбогдох хэргийн шүүх хурал болж байна
2014-12-22 11:20:39 - Нийслэл
О.Магнай ажлаа хүлээлгэж өгөхөө мэдэгдлээ
2014-12-22 11:18:48 - Шар
Дэлхийн аварга С.Цэрэнчимэдэд байр бэлэглэжээ
2014-12-22 11:05:38 - Шар
З.Баянсэлэнгэ: Би онц хүнд гэмт хэрэгт гүтгүүлж байна
2014-12-22 11:01:19 - Эдийн засаг
З.Энхболд: Хуучин шигээ байхгүй мөнгийг зарцуулж дүр үзүүлээд явах уу
2014-12-22 10:56:02 - Байгаль Орчин
Ес эхэллээ
2014-12-22 10:34:08 - Шар
Мисс Э.Азбилэг хөлөөрөө нум сум харваж алмайруулжээ
2014-12-22 10:26:40 - Хууль
Төр засгийг ийм л хүмүүс гутааж байгаа бус уу
2014-12-22 10:26:04 - Хууль
Арилжааны банкуудын гомдлыг хэлэлцэнэ
2014-12-22 10:14:09 - Нийслэл
Э.Бат-Үүл АНУ-ын Сан Франциско хотод албан айлчлал хийлээ
2014-12-22 09:39:20 - Шар
Шинэ жил яахав, архиа л багасгая
2014-12-22 09:37:44 - Нийслэл
Шөнийн захад Үндэсний үйлдвэрлэл худалдааны төв нээгдэнэ
Их уншсан
Их сэтгэгдэлтэй